Właściwe odżywienie mineralne jest jednym z podstawowych czynników warunkujących optymalne plonowanie warzyw. W wielu przypadkach pomimo zastosowania odpowiednich dawek nawozów posypowych, część zawartych w nich składników pokarmowych nie jest w dostatecznym stopniu pobierana przez rośliny np. na skutek niewłaściwego odczynu gleby, antagonistycznego oddziaływania jednych składników mineralnych w stosunku do innych, niewłaściwej wilgotności lub temperatury gleby, ale również z powodu niedostatecznego rozwoju i aktywności systemu korzeniowego. Nie zawsze łatwo jest dostarczyć potrzebne składniki dolistnie, dlatego idealnym rozwiązaniem są produkty, które nie tylko dostarczają roślinom potrzebnych składników mineralnych, ale jednocześnie aktywują ich pobieranie z gleby.
Zapewniają to aktywatory. Aktywują one szereg procesów odgrywających kluczową rolę w uzyskaniu wysokiego plonu m.in.: pobieranie składników pokarmowych poprzez zwiększenie aktywności odpowiedzialnych za nie enzymów np. reduktazy azotanowej, fosfataz, syntezę chlorofilu i fotosyntezę. Aktywatory zawierają również dodatkowe składniki mineralne dobrane tak, aby jak najlepiej dostosować dany produkt do potrzeb konkretnych upraw w określonych stadiach wzrostu i rozwoju. Wprowadzenie każdego z nich na rynek poprzedziło wiele doświadczeń przeprowadzonych w warunkach produkcyjnych, zarówno w Polsce, jak i w innych krajach.
W 2011 roku wprowadzony został na rynek preparat o nazwie Verduro. Aktywator został przygotowany w oparciu o unikatową i chronioną patentem technologię PhysioActivator™. Preparat zawiera również mangan (78 g/L) i cynk (39 g/L) – mikroelementy, które wspomagają działanie składników organicznych preparatu.
Mangan aktywuje szereg enzymów biorących udział w podstawowych przemianach metabolicznych białek i węglowodanów. Odgrywa ważną rolę w przebiegu szeregu procesów kluczowych dla plonowania roślin – fotosyntezie i asymilacji związków azotowych. Znana jest również jego rola w ograniczaniu niekorzystnego wpływu czynników stresowych na roślinę poprzez współdziałanie z enzymami wiążącymi powstające w komórkach w warunkach stresu wolne rodniki. Wiadomo również, że rośliny optymalnie zaopatrzone w mangan tworzą bardziej rozwinięty system korzeniowy, a mangan wpływa również pozytywnie na niektóre parametry jakościowe warzyw np. zawartość witaminy C, poprawia zdolność do zamrażania warzyw, ogranicza występowanie przebarwień ziemniaków powstających w trakcie procesów produkcji np. puree czy frytek. Spośród warzyw najbardziej wrażliwe na niedobór są m.in. warzywa cebulowe, liściowe, kapustne i strączkowe. Duże zapotrzebowanie na mangan wykazują również ziemniaki. Cynk także odgrywa ważną rolę w regulacji aktywności szeregu enzymów. Niedostateczne zaopatrzenie w cynk przejawia się wyraźnym skarłowaceniem roślin ponieważ mikroelement ten odgrywa kluczową rolę w syntezie auksyn – fitohormonów odpowiedzialnych m.in. za wzrost wydłużeniowy komórek, co istotne wyraźnemu zmniejszeniu ulega powierzchnia liści, co bezpośrednio przekłada się na spadek plonu. Właściwe zaopatrzenie w cynk jest szczególnie ważne w uprawie ziemniaków (wpływa pozytywnie na zawartość skrobi), a także roślin strączkowych czy cebuli.
Zastosowanie aktywatora zapewnia „efekt zieloności” w uprawach, w których zastosowano preparat. Wyższa zawartość chlorofilu w liściach i bardziej wydajna fotosynteza w połączeniu z aktywnym pobieraniem składników pokarmowych z gleby bezpośrednio przekłada się na wzrost plonu i poprawę jego jakości. Terminy stosowania dobrano tak, aby zapewnić optymalne odżywienie upraw w fazach kluczowych dla plonowania.
Na podstawie przeprowadzonych doświadczeń można stwierdzić, że zastosowanie aktywatora wpływa pozytywnie na plonowanie różnych gatunków warzyw. W uprawie cebuli oprócz wzrostu plonu stwierdzono poprawę jego struktury – wyższy udział w plonie cebul o średnicy powyżej 50 i 70 mm. Podobne korzystny wpływ przyniosło zastosowanie preparatu w uprawie porów. W uprawie warzyw liściowych aktywator wpływa pozytywnie na przyrost plonu spowodowany szybszym tempem przyrostu biomasy, jednocześnie dzięki bardziej wydajnej gospodarce azotowej nie obserwuje się wzrostu zawartości azotanów w roślinie, w niektórych doświadczeniach zanotowano nawet niższą zawartość tych związków w porównaniu z kontrolą. W uprawie fasoli szparagowej rośliny wiążą więcej strąków, które równomierniej dorastają, notuje się też wyższy udział plonu handlowego, bo mniej jest strąków zniekształconych lub o średnicach poniżej lub powyżej wartości preferowanej przez przemysł przetwórczy. Bardzo korzystnie wpływa zastosowanie preparatu na plonowanie ziemniaków – obserwuje się wyraźną poprawę struktury plonu – spada udział bulw poniżej 35 mm a więc niehandlowych, bulwy są bardziej wyrównane, co wraz ze wzrostem liczby bulw prowadzi do istotnego zwiększenia plonu. Pozytywny wpływ na wiązanie bulw był szczególnie widoczny w warunkach suszy.
Podsumowując Verduro stanowi ciekawe uzupełnienie technologii uprawy różnych gatunków warzyw. Dzięki unikalnym właściwościom głównego składnika – homogenatu z alg Ascophyllum nodosum zapewnia aktywację kluczowych dla plonowania roślin procesów – odżywiania mineralnego i fotosyntezy, co bezpośrednio przekłada się na wzrost plonu i poprawę jego jakości.
Terminy stosowania Verduro w uprawie różnych gatunków warzyw
Uprawa Termin stosowania Liczba oprysków Dawka
Warzywa cebulowe Od stadium 4-6 liści, powtórzyć po około 3 tygodniach 2 3-5 L/ha
Warzywa liściowe Od stadium 2-4 liści, powtórzyć po około 2 tygodniach 2 3-5 L/ha
Fasola szparagowa Od stadium 2-3 liści właściwych, powtórzyć na początku kwitnienia 2 3-5 L/ha
Ziemniak Pierwszy po pełnych wschodach gdy rośliny mają 10-15 cm, 2 3-5 L/ha
powtórzyć po około 2 tygodniach
Aktywator może być stosowane łącznie ze środkami ochrony roślin i nawozami dolistnymi, produkt powinien być dodawany do zbiornika jako ostatni, przy włączonym mieszadle. Ilość wody użyta do oprysku powinna zapewnić dokładne pokrycie roślin cieczą.
